De laatste jaren horen we steeds vaker over buiten lesgeven. Achter deze eenvoudige naam schuilt een even eenvoudig idee: lesgeven in de buitenlucht.
Op een speelplaats, in een tuin, een park of midden in de natuur leren kinderen op een andere manier, in contact met de levende natuur.
Deze aanpak, soms buitenschool of natuurschool genoemd, spreekt steeds meer leerkrachten aan… en verandert langzaam onze kijk op leren.
Wat is buiten lesgeven?
Buiten lesgeven is geen uitzonderlijke uitstap of een verlengde speeltijd. Het is een echte manier van lesgeven, die inhoudt dat de les regelmatig buiten wordt gegeven.
Kinderen kunnen zich installeren:
- op het schoolplein,
- in een nabijgelegen park,
- in een tuin,
- of soms in het bos.
Het materiaal is vaak eenvoudig en de omgeving zelf wordt een leermiddel.
We verlaten de school niet: we verplaatsen haar.
Waarom buiten lesgeven?
Dat buiten lesgeven tegenwoordig zo’n grote plaats inneemt, is geen toeval. Kinderen hebben een natuurlijke behoefte om te bewegen, te ontdekken, te manipuleren.
Buiten zijn stelt hen in staat een vorm van vrijheid te vinden, terwijl ze toch binnen een leeromgeving blijven.
Veel leerkrachten merken op dat:
- kinderen meer beschikbaar zijn,
- rustiger zijn,
- en vaak meer geconcentreerd zijn.
Alleen al het contact met de natuur verandert het ritme. We nemen de tijd om te observeren, te luisteren, anders te kijken.
Leren in de natuur betekent ook vertragen… om beter te begrijpen
Buiten leren, maar echt leren
Een veelgestelde vraag is: leren we buiten wel evenveel?
Het antwoord is ja!
In een natuurschool zijn de leermomenten hetzelfde… maar ze nemen een andere vorm aan.
- We tellen met stokken, stenen, bladeren
- We observeren insecten, seizoenen, veranderingen
- We ontwikkelen taal door te beschrijven wat we zien
- We experimenteren, testen, herhalen
Kinderen zitten niet langer alleen maar voor een blad: ze zijn actief betrokken bij hun leerproces.
De voordelen van buiten lesgeven
Naast de schoolse leermomenten brengt buiten lesgeven veel voordelen voor kinderen.
Vaak zien we een groter zelfvertrouwen, dat groeit met de ervaringen, maar ook meer autonomie in de manier van handelen en denken. De relaties tussen kinderen evolueren ook, met een natuurlijkere samenwerking, gestimuleerd door de ruimte en de gezamenlijke ervaringen. En dan is er die band met de natuur die langzaam wordt opgebouwd, bijna zonder dat we het merken.
In een buitenschool is er minder druk, meer ruimte… en vaak, gewoon, meer plezier in leren
Een andere manier om met kinderen om te gaan
Buiten lesgeven nodigt de volwassene ook uit om een andere houding aan te nemen. De setting is minder rigide, de relatie minder frontaal, en laat meer ruimte voor observatie.
Het kind kan vrij experimenteren, proberen, fouten maken… en dan opnieuw beginnen. We richten ons niet langer alleen op het resultaat, maar op de hele weg ernaartoe, op wat er wordt beleefd en ontdekt tijdens de ervaring.
En als buiten leren onze kijk op school zou veranderen?
Buiten lesgeven vervangt niet alles, maar het opent een deur. Een deur naar een school die levendiger, zintuiglijker is, meer in contact staat met de werkelijke behoeften van kinderen. Leren in de natuur is niet minder school.
Het is misschien gewoon… anders leren. ??
Een reactie plaatsen